O’r chwith i’r dde: Yr Athro Simon Thompson, yr Athro Lucy Griffiths, yr Athro David Ford OBE a Stephanie Howarth
Mae YDG Cymru yn cyhoeddi ymddeoliad ei Gyd-gyfarwyddwr, yr Athro David Ford OBE. Mae David wedi bod yn ffigur canolog yn natblygiad ymchwil data cysylltiedig ledled y DU ac yn rhyngwladol, ac mae’n cael ei gydnabod yn eang fel dylanwad arloesol wrth greu’r technolegau, y llwyfannau a’r fframweithiau llywodraethiant diogel sy’n sail i ddefnydd data diogel a moesegol heddiw.
Fel un o gyfarwyddwyr sefydlu Banc Data SAIL, mae arweinyddiaeth David wedi helpu i lunio un o’r amgylcheddau ymchwil uchaf ei barch yn y byd. Mae ei waith wedi bod yn hanfodol i dwf cysylltu data ym Mhrifysgol Abertawe, datblygiad gallu ymchwil data-ddwys o’r radd flaenaf ledled Cymru, a llwyddiant hirdymor buddsoddiad YDG Cymru.
Mae David yn camu i lawr wrth i’r ffenestr fuddsoddi bresennol ddod i ben, cyn cam nesaf cyllid YDG Cymru sy’n dechrau 1 Ebrill 2026 ac yn rhedeg hyd at 2031.
Mae’r newid yn arwydd o ffocws strategol newydd i ADR Cymru, gyda thîm arweinyddiaeth yn dod ag arbenigedd dwfn mewn ymchwil academaidd, polisi ac ystadegau cenedlaethol, a seilwaith technolegol.
Mae’r Athro Lucy Griffiths, cyn arweinydd themâu gwaith cyfiawnder cymdeithasol ac iechyd a lles YDG Cymru, wedi’i phenodi’n arweinydd ymchwil academaidd YDG Cymru. Gan adeiladu ar yrfa nodedig ar flaen y gad ym maes gwyddor poblogaeth, mae hi wedi chwarae rhan ganolog wrth gyflawni prosiectau YDG Cymru sydd wedi cael effaith fawr. Mae Lucy yn Athro Epidemioleg, ac mae’n darparu arweinyddiaeth strategol ar draws buddsoddiadau ymchwil mawr yn y DU, gan reoli amrediad o raglenni data gweinyddol iechyd a gwyddorau cymdeithasol. Lucy yw’r Prif Ymchwilydd sy’n cyd-arwain tîm amlddisgyblaethol ar gyfer MAGENTA, rhaglen Ymddiriedolaeth Wellcome ar amlygiad i wres ac iechyd mamau; Cyd-arweinydd ar gyfer menter Catalydd Cymunedol ADR Lloegr – hyrwyddo’r defnydd o setiau data blaenllaw ADR a datblygu strategaeth ymchwil data gweinyddol plant ledled y DU; Cyd-Ymchwilydd ar gyfer COMFT, prosiect a ariennir gan yr ESRC sy’n archwilio canlyniadau plant i famau sy’n ymwneud â’r system cyfiawnder troseddol a theuluol; a Chyfarwyddwr Astudiaeth Cymru ar gyfer astudiaeth cohort geni newydd yr ESRC ledled y DU.
Bydd Stephanie Howarth yn parhau i fod yn ffigwr blaenllaw yn YDG Cymru a buddsoddiad ADR UK, gan barhau â’i rôl fel Cyd-gyfarwyddwr YDG Cymru yn arwain ar bolisi ac ymgysylltu dadansoddol. Fel Prif Ystadegydd Cymru, mae Stephanie yn rhoi cipolwg dwfn ar anghenion tystiolaeth ar draws y llywodraeth ac yn dod ag arbenigedd ar lefel genedlaethol mewn dadansoddi sy’n berthnasol i bolisi. Bydd ei harweinyddiaeth yn parhau i sicrhau bod YDG Cymru yn cynnal cysylltiadau cryf rhwng Llywodraeth Cymru a’r gymuned ymchwil, gan ddarparu ymchwil a mewnwelediad sy’n llywio’n uniongyrchol benderfyniadau yn y byd go iawn. Gyda ffocws ar ymrwymiad i dryloywder, safonau moesegol a gwerth cyhoeddus, mae arweinyddiaeth ddadansoddol Stephanie yn cryfhau safle YDG Cymru fel partner dibynadwy mewn cefnogi polisi.
Bydd yr Athro Simon Thompson yn symud i rôl Cyd-gyfarwyddwr YDG Cymru, gan ganolbwyntio ar dechnoleg a seilwaith. Fel Cyfarwyddwr Banc Data SAIL a DPUK, mae Simon yn dod ag arbenigedd a gydnabyddir yn rhyngwladol mewn amgylcheddau ymchwil dibynadwy ar raddfa fawr, technolegau cyfrifiadurol diogel, llywodraethiant data a seilwaith sy’n diogelu preifatrwydd, a darparu llwyfannau data cymhleth ar lefel genedlaethol. Mae penodiad Simon yn sicrhau safle YDG Cymru fel awdurdod ar dechnoleg arloesol sy’n galluogi ymchwil ddiogel, sicr a graddadwy.
Gyda’i gilydd, mae arbenigedd cyfunol Cyd-gyfarwyddwyr YDG Cymru yn adlewyrchu cydweithrediad newydd â chryfderau craidd ADR UK, sef polisi, ymchwil academaidd ac arloesedd technolegol, ac yn atgyfnerthu enw da Cymru fel hafan ddiogel ar gyfer ymchwil ddibynadwy, foesegol ac effaith uchel.
Yr Athro David Ford: “Rwyf wrth fy modd yn camu’n ôl ar adeg mor gadarnhaol i YDG Cymru, ac yn trosglwyddo’r awenau i gydweithwyr mor eithriadol gymwys ac ysbrydoledig. Mae’r rhaglen yn dechrau cyfnod newydd cyffrous o fuddsoddiad a chyfle, ac rwy’n hyderus y bydd Stephanie, Lucy
a bydd Simon yn parhau i gryfhau popeth sy’n wych o fewn YDG Cymru ac ADR y DU. Mae wedi bod yn anrhydedd cyfrannu at y gwaith hwn, a gwn fod dyfodol ymchwil a alluogir gan ddata yng Nghymru mewn dwylo eithriadol o dda.”
Dr Emma Gordon, Cyfarwyddwr ADR UK: “Mae cyfraniad David i ADR UK wedi bod yn wirioneddol arwyddocaol. Mae ei arweinyddiaeth, ei arbenigedd a’i ymrwymiad diysgog i ymchwil cysylltu data diogel ac effeithiol wedi chwarae rhan fawr mewn llunio lle’r ydym heddiw. Mae wedi helpu i osod YDG Cymru, a Chymru yn ehangach, fel un o’r prif gyrff yn y DU ac yn rhyngwladol. Wrth inni symud i’r cyfnod buddsoddi nesaf, mae’r tîm arweinyddiaeth newydd yn dod ag egni, brwdfrydedd a ffocws newydd i’r hyn y mae Cymru’n ei wneud orau: cyfuno ymchwil o’r radd flaenaf, effaith polisi a seilwaith arloesol i ddarparu defnydd diogel o ddata er lles y cyhoedd.
Mae gyrfa’r Athro David Ford wedi creu gwaddol a ddiffinnir gan arloesedd, cydweithio ac ymrwymiad diysgog i ymchwil ddiogel a moesegol. Mae ei waith wedi creu llwybr i lawer o gydweithwyr ar draws YDG Cymru, Banc Data SAIL, Prifysgol Abertawe a’r gymuned ymchwil ehangach.
Gan bawb yn YDG Cymru ac ADR y DU, diolch i chi David, dymunwn y gorau i chi am ymddeoliad hir a boddhaus.