Dangosydd grymuster Prydau Ysgol Am Ddim (PYD) fel mesur o amgylchiadau economaidd-gymdeithasol dros amser
Gyda newidiadau i reolau cymhwysedd a’r defnydd o Brydau Ysgol am Ddim (PYD) dros amser, pa mor ddibynadwy yw PYD yn parhau i fod fel dangosydd o amgylchiadau economaidd-gymdeithasol? Bydd y prosiect hwn yn defnyddio data prydau ysgol am ddim a gasglwyd mewn ysgolion, a data’r Cyfrifiad, gan adeiladu ar waith blaenorol o fewn Thema Ymchwil Addysg YDG-Cymru, sydd wedi ystyried cysylltiadau rhwng prydau ysgol am ddim a dangosyddion economaidd-gymdeithasol eraill, er enghraifft o Astudiaeth Carfan y Mileniwm a data Cyfrifiad 2011.
Newid cwricwlwm a’r effaith ar ganlyniadau dysgwyr
Cyflwynwyd y Cyfnod Sylfaen (FP) yn llawn yn 2010/11, sy’n golygu bod y garfan lawn gyntaf wedi cwblhau eu TGAU yn 2020/21. Fodd bynnag, gan fod hyn yn ystod pandemig COVID-19, mae angen i’r dadansoddiad ystyried yn ofalus pa effaith y mae’r Cyfnod Sylfaen wedi’i chael ar ganlyniadau diweddarach. Cyflwynwyd y Cwricwlwm newydd i Gymru yn 2022 ac mae’n darparu newid sylweddol i systemau a phrosesau yng Nghymru, gan gynnwys newidiadau i arholiadau ac asesiadau. Mae’n bwysig bod data addysg yn cael ei ddefnyddio i archwilio gweithrediad ac effaith hirdymor y diwygiadau sylweddol hyn.
Lle iawn, amser iawn, cefnogaeth iawn: archwilio darpariaeth anghenion dysgu ychwanegol a chanlyniadau addysgol yng Nghymru
Mae deall sut mae darpariaeth anghenion dysgu ychwanegol yn cefnogi canlyniadau addysgol y rhai â chyflyrau iechyd yn bwysig ar gyfer cynllunio a gweithredu system gymorth effeithiol. Mae ymchwil yn awgrymu bod plant â chyflyrau iechyd yn fwy tebygol o brofi canlyniadau addysgol negyddol, gan gynnwys mwy o waharddiadau, presenoldeb is, a chyrhaeddiad gwaeth. Fodd bynnag, ychydig a wyddys am bwysigrwydd amseru a gweithredu cefnogaeth ar ganlyniadau addysgol.
Anfantais Lluosog Ddifrifol ymhlith pobl ifanc yng Nghymru
Yn dilyn gwaith a wnaed eisoes yn Lloegr a’r Alban, mae’r prosiect hwn yn darparu tystiolaeth ar raddfa ac amseriad Anfantais Lluosog Difrifol (SMD). Mae ein dadansoddiad yn ymchwilio i raddau’r gorgyffwrdd rhwng anfanteision difrifol digartrefedd, problemau iechyd meddwl, camddefnyddio sylweddau, a dibyniaeth ar alcohol. Byddwn yn dilyn carfan o bobl ifanc o’u pen-blwydd yn 16oed, nes iddynt droi’n 25 oed, i archwilio ar ba oedran y profir anfanteision difrifol, a graddfa eu gorgyffwrdd.
Labordy Data Upstream
Ymyrraeth mewn ysgolion yw Upstream, gyda’r nod o nodi a gweithio gyda phobl ifanc sydd fwyaf mewn perygl o fod yn ddigartref cyn iddynt gyrraedd pwynt argyfwng. Mae gan ein maes thema gydweithrediad hirhoedlog â Llamau, elusen digartrefedd ieuenctid yng Nghymru sy’n rhedeg fersiwn Gymreig o Upstream (‘Upstream Cymru’). Rydym wedi gweithio i wella’r offeryn sgrinio a ddefnyddir gan Upstream i gasglu gwybodaeth sydd ei hangen i gefnogi pobl ifanc, yn ogystal â dadansoddi data sgrinio Upstream Cymru i gynhyrchu tystiolaeth ar ddigartrefedd pobl ifanc yng Nghymru.
Gan fod Upstream bellach wedi’i fabwysiadu yn Lloegr, yr Alban a Gogledd Iwerddon, byddwn yn archwilio dadansoddiad ar lefel y DU ar draws y gwledydd datganoledig. Bydd y prosiect hwn hefyd yn archwilio a all data offer sgrinio sy’n gysylltiedig â data gweinyddol arall helpu i werthuso effaith gwasanaethau Upstream ar ganlyniadau pobl ifanc.
Cydweithrediad Homewards-Cyngor Dinas Casnewydd
Mae Homewards yn rhaglen pum mlynedd ledled y DU a lansiwyd gan Sefydliad Brenhinol Tywysog a Thywysoges Cymru, gyda’r nod o atal digartrefedd. Mae Casnewydd yn un o chwe lleoliad blaenllaw yn y DU lle mae Homewards yn gweithredu. Un maes allweddol y mae Homewards yn canolbwyntio arno yw harneisio data i yrru newidiadau polisi ac arfer, sef lle mae tîm tai a digartrefedd YDG-Cymru yn cyfrannu. Mae Cyngor Dinas Casnewydd wedi rhoi data i dîm YDG-Cymru am y gefnogaeth maen nhw’n ei darparu i bobl sy’n profi digartrefedd. Bydd ein dadansoddiad yn canolbwyntio ar ryngweithiadau â gwasanaethau cyhoeddus a chynghorau cyn ceisio cymorth ar gyfer digartrefedd, gyda’r nod o lywio cynlluniau atal yn y dyfodol.
Pellteroedd y mae plant yn byw o’r ysgol a’r potensial ar gyfer teithio egnïol/cynaliadwy ymhlith plant oedran ysgol yng Nghymru
Bydd y prosiect hwn yn archwilio’r pellteroedd y mae plant yng Nghymru yn byw o’u hysgolion a’u hysgolion agosaf er mwyn llywio polisïau ac ymyriadau trafnidiaeth egnïol a chynaliadwy. Byddwn yn cysylltu’r pellteroedd hyn ag ymddygiadau teithio a hunan-adroddwyd yn Arolwg Cenedlaethol Cymru (NSW) a’r Rhwydwaith Ymchwil Iechyd Ysgolion (SHRN) i ddiffinio trothwyon cerdded a beicio ar gyfer plant oedran ysgol gynradd ac uwchradd. Bydd gwaith yn y dyfodol yn ymgorffori nodweddion amgylcheddol, fel traffig, yr amgylchedd adeiledig, a diogelwch, er mwyn datblygu dealltwriaeth fwy realistig o allu plant i gerdded neu feicio i’r ysgol yng Nghymru a’r rhwystrau posibl y maent yn eu hwynebu.
Nodweddion demograffig-gymdeithasol, iechyd, addysgol ac amgylcheddol cymunedau llifogydd risg uchel, canolig ac isel yng Nghymru dros amser
Bydd y prosiect hwn yn cysylltu data risg llifogydd ffynhonnell agored ar lefel aelwydydd i ddata gweinyddol, iechyd ac amgylcheddol yn y gronfa ddata SAIL i archwilio proffiliau iechyd a demograffig-gymdeithasol pobl sy’n byw mewn ardaloedd llifogydd risg isel, ganolig ac uchel, a sut mae’r proffiliau hyn wedi newid dros amser.
Gwella dealltwriaeth o anghydraddoldebau poblogaethau yng Nghymru
Bydd y gwaith hwn yn defnyddio data demograffig a gweinyddol presennol a newydd i nodweddu poblogaeth Cymru i grwpiau economaidd-gymdeithasol, ar y cyrion ac agored i niwed o unigolion i gynorthwyo dealltwriaeth yn y dyfodol o anghydraddoldebau poblogaeth yng Nghymru.
Prosiect Cyswllt Data Cynllun Setliad yr UE
Mae Prosiect Cyswllt Data Cynllun Setliad yr UE (EUSS) yn fenter YDG Cymru a ddeilliodd o’r angen i wella’r sylfaen dystiolaeth ar ddinasyddion yr UE yng Nghymru sy’n rhan o Gynllun Setliad yr UE. Ei nod yw cysylltu data’r Swyddfa Gartref yn ddienw â data arall a gedwir eisoes o fewn Banc Data SAIL, gan alluogi ymchwilwyr a llunwyr polisi i ddeall yn well brofiadau dinasyddion yr UE sydd â Statws Preswylydd Sefydlog, ac felly i ddatblygu polisi a gwasanaethau mwy gwybodus sy’n mynd i’r afael ag anghenion y boblogaeth hon a allai fod yn agored i niwed.
Elfen hanfodol o ddeall profiadau dinasyddion yr UE sydd â Statws Setledig yng Nghymru yw deall sut mae eu profiadau yn wahanol i brofiadau gweddill y boblogaeth. Mae’r cyfoeth o ddata sydd wedi’i ddadadnabod ym Manc Data SAIL yn rhoi’r cyfle i ddatblygu grŵp rheoli sy’n cyfateb yn agos i ddinasyddion Prydeinig sydd â nodweddion tebyg. Gallai hyn helpu i archwilio a oes gan ddinasyddion yr UE sydd â Statws Setledig brofiadau gwahanol i ddinasyddion Prydeinig ai peidio.
Anghydraddoldebau o ran dilyniant gyrfa
Bydd y prosiect hwn yn edrych ar weithwyr yng Nghymru gyda’r nod o nodi a oes modd mesur tegwch o fewn llwybrau dilyniant yn enwedig yn ôl grwpiau ethnig.
Defnyddio gwasanaethau iechyd yng Nghymru
Nod y prosiect hwn yw creu dangosydd defnydd gwasanaeth iechyd dymunol i nodweddu dosbarthiad y boblogaeth nad ydynt yn defnyddio’r gwasanaeth iechyd fel mesur o wytnwch iechyd. Bydd y prosiect yn edrych ar ba gyfran o boblogaeth Cymru sy’n bodloni meini prawf y dangosydd a sut mae hyn yn amrywio yn ôl amddifadedd a grwpiau â nodweddion gwarchodedig.
Achosion o ymosodiadau’n cael eu cyflwyno i wasanaethau iechyd ymhlith grwpiau lleiafrifol yng Nghymru
Bydd y prosiect hwn yn defnyddio data iechyd, demograffig ac arolwg i ymchwilio i weld a yw pobl o grwpiau lleiafrifoedd ethnig, pobl anabl, LGBTQIA+, menywod a grwpiau anneuaidd yn profi cyfraddau uwch o ymosodiadau na phobl eraill yn y boblogaeth.
Amddifadedd a chlefydau cronig
Mae’r prosiect hwn yn ceisio cymharu llwybrau clefydau cronig yn ôl amddifadedd ar lefel ardal ar gyfer poblogaeth Cymru. Bydd ymchwilwyr yn ceisio darganfod a yw unigolion sy’n byw mewn ardaloedd mwy difreintiedig yn cronni afiechydon yn gynt nag unigolion sy’n byw yn yr ardaloedd lleiaf difreintiedig.
Anghydraddoldebau poblogaeth yng Nghymru
Gan ddefnyddio data iechyd, demograffig a gweinyddol presennol a newydd, nod y prosiect hwn yw creu sylfeini y gellir seilio ymchwil yn y dyfodol ar nodweddion poblogaeth Cymru arnynt. Bydd y gwaith hwn yn helpu ymchwilwyr i broffilio a chategoreiddio’r boblogaeth ar gyfer ymchwil i anghydraddoldebau yn y dyfodol.
Cysylltiad data gweithle
Mae’r prosiect hwn yn anelu at greu dull i gysylltu unigolyn â’i weithle fel astudiaeth beilot i brofi cysyniad y dull. Mae’r tîm ymchwil yn anelu at gynnwys, er enghraifft, unigolion o’r gweithlu athrawon yng Nghymru. Bydd data amgylcheddol megis lefelau llygredd gartref ac yn y gwaith yn cael eu cynnwys, yn ogystal â’r potensial ar gyfer teithio gweithredol trwy bellterau cymudo.