Ar gyfer Diwrnod Rhyngwladol y Menywod, mae ADR UK wedi dewis tynnu sylw at rai o’r menywod ysbrydoledig ar draws y bartneriaeth, gan ofyn iddynt roi sylwadau ar eu gyrfaoedd yn gweithio ym maes gwyddor data. Gan YDG Cymru, byddwn yn clywed gan Dr Dora Pouliou, Uwch Wyddonydd Data o’n tîm ymchwil Iechyd a Llesiant.
Cyflwyniad
Helo, Dr Dora Pouliou ydw i, Uwch Wyddonydd Data sy’n gweithio gydag YDG Cymru a Phrifysgol Abertawe, lle rwy’n defnyddio data poblogaeth a charfannau arolwg cysylltiedig ar raddfa fawr i ddeall sut mae ffactorau cymdeithasol, economaidd ac amgylcheddol yn llunio canlyniadau iechyd.
Sut ddechreuoch chi weithio gyda data?
Cefais hyfforddiant yn wreiddiol mewn daearyddiaeth iechyd ac epidemioleg gymdeithasol, a arweiniodd fi’n naturiol at weithio gyda data poblogaeth i archwilio anghydraddoldebau economaidd-gymdeithasol ac amgylcheddol. Wrth i mi ymwneud mwy â setiau data gweinyddol mawr, gwelais pa mor bwerus y gall data cysylltiedig fod ar gyfer ateb cwestiynau cymhleth am ryw, amddifadedd ac iechyd.
Beth sy’n eich ysbrydoli am eich swydd?
Yr hyn sy’n fy ysbrydoli mewn gwirionedd yw nad rhifau yn unig yw data – mae’n ffordd o daflu goleuni ar anghydraddoldebau go iawn a helpu i wella polisi ac arfer. Mae gwybod y gall dadansoddi data cadarn ddylanwadu ar benderfyniadau sy’n effeithio ar iechyd plant, amgylcheddau cymdogaeth neu lesiant meddwl yn fy nghadw’n angerddol am yr hyn rwy’n ei wneud.
Beth yw eich hoff ystadegyn data neu ddarn o ymchwil, a pham?
Un o fy hoff ystadegau yw mai dim ond tua 22 % yn fyd-eang o weithwyr proffesiynol AI a gwyddor data sy’n fenywod, sy’n amlygu’r anghydbwysedd rhywedd parhaus yn y maes a phwysigrwydd amrywiaeth wrth weithio gyda data. Yn bersonol, yn ystod prosiect diweddar ar deithio llesol i’r ysgol yng Nghymru, gwelsom fod bechgyn yn fwy tebygol o deithio’n llesol i’r ysgol na merched, gan ddangos sut y gallai data poblogaeth, arolygon a geo-ofodol cysylltiedig ein helpu i ddylunio ymyriadau wedi’u targedu i annog teithio llesol, yn enwedig ymhlith is-grwpiau poblogaeth penodol.
Beth yw’r mater mwyaf dybryd y gall data ein helpu i’w ddatrys?
Un her bwysig yw deall sut mae iechyd a llesiant yn esblygu dros gwrs bywyd ac ar draws gwahanol gyd-destunau cymdeithasol. Mae data cysylltiedig yn caniatáu inni ddilyn poblogaethau dros amser a nodi ble mae angen cymorth wedi’i dargedu fwyaf. Po fwyaf effeithiol y byddwn yn defnyddio’r adnoddau data hyn, y mwyaf gwybodus y gall ein polisïau fod.
Pa awgrymiadau gorau sydd gennych chi i unrhyw un sy’n edrych i weithio ym maes data ac ymchwil?
Adeiladu sylfaen gref mewn sgiliau meintiol ond hefyd aros yn chwilfrydig am y problemau byd go iawn y tu ôl i’r rhifau. Mae’n bwysig bod yn gyfforddus yn gweithio gyda gwahanol fathau o ddata — data gweinyddol, sy’n rhoi mewnwelediad graddfa a hydredol, a data arolygon, sy’n aml yn darparu manylion cyd-destunol cyfoethocach. Ac yn olaf, byddwch yn agored i gydweithio rhyngddisgyblaethol; mae rhywfaint o’r ymchwil mwyaf ystyrlon yn dod o gyfuno dulliau, safbwyntiau a ffynonellau data.
Darllenwch a gwyliwch fwy o broffiliau o bob rhan o bartneriaeth ADR UK.