Mae Gyrfa Cymru yn gyfrifol am ddarparu gwasanaeth gwybodaeth, cyngor ac arweiniad gyrfaoedd annibynnol a diduedd yng Nghymru. Mae ymchwilwyr Sgiliau a Chyflogadwyedd YDG Cymru wedi bod yn gweithio gyda Gyrfa Cymru i archwilio sut y gellir cyfuno’r data y mae’n eu casglu yn ystod ei waith â data eraill i ddarparu mewnwelediad newydd ac unigryw ar amgylchiadau plant a’r ffordd orau o’u cefnogi.

Yn gyntaf, archwiliodd y tîm yr anawsterau a wynebir gan ddisgyblion o gefndiroedd difreintiedig gan ddefnyddio data o ‘Career Check’, sef offeryn diagnostig sy’n helpu cynghorwyr gyrfaoedd i nodi’r disgyblion hynny sydd â’r angen mwyaf am gymorth. Canfuwyd bod disgyblion sy’n cael prydau ysgol am ddim yn fwy tebygol o adrodd eu bod yn teimlo bod cyflawniad eu nodau yn cael ei rwystro; nad oedd eu teulu yn cefnogi eu syniadau ac y gallai diffyg arian gyfyngu ar eu dewisiadau yn y dyfodol.

Yna canolbwyntiodd y dadansoddiadau ar sut mae cyfarwyddyd gyrfaoedd yn cael ei flaenoriaethu o fewn ysgolion Cymru. Canfu’r tîm mai disgyblion â lefelau cyrhaeddiad isel, ac sy’n gymwys i gael prydau ysgol am ddim, sydd fwyaf tebygol o gael arweiniad. Fodd bynnag, ymhlith y rheini â lefelau uwch o gyrhaeddiad, mae Gwirio Gyrfa yn cael ei ddefnyddio hefyd i adnabod y rheini lle mae achos am bryder ynghylch eu galluoedd cynllunio gyrfa.

Yn fwyaf diweddar, mae’r tîm wedi archwilio effeithiolrwydd arweiniad gyrfaoedd wrth gefnogi pontio i addysg a hyfforddiant ôl-orfodol. Dangosodd y dadansoddiad hwn fod pobl ifanc a oedd wedi cael cyfweliad cyfarwyddyd gyrfaoedd yn ystod Cyfnod Allweddol 4 yn fwy tebygol o aros mewn addysg a hyfforddiant, gydag effeithiau mwy arwyddocaol ymhlith y grwpiau mwyaf difreintiedig o ddisgyblion.

Mae cynyddu ymgysylltiad ag addysg a hyfforddiant ôl-orfodol yn un o nodau allweddol Llywodraeth Cymru. Mae’r dystiolaeth YDG Cymru hon, sy’n dangos y gellir gwella canlyniadau i bobl ifanc drwy ymyriadau cyfarwyddyd gyrfaoedd a bod yr effeithiau hyn yn fwy ymhlith y disgyblion mwyaf difreintiedig, felly’n bwysig i lunwyr polisi ac ymarferwyr.